รัฐธรรมนูญกับการปฏิวัติ

รัฐธรรมนูญ กับ การปฏิวัติ

 

เขียนโดย  แก้วมณี

 

ช่วงนี้จะเห็นข่าวการร่างรัฐธรรมนูญใหม่หลังการปฏิวัติในเดือนกันยายนโดยเน้นเนื้อหามิให้มีการปฏิวัติเกิดขึ้นได้อีก ตามประวัติศาสตร์เกี่ยวกับรัฐธรรมนูญไทยนั้นเคยมีรัฐธรรมนูญปี พ.ศ. 2517 ซึ่งถือเป็นฉบับประชาธิปไตยที่สุดของไทยและเคยคาดหวังว่าจะไม่มีการปฏิวัติล้มล้างมัน ในที่สุดการปฏิวัติเกิดขึ้นต่อเนื่องและสืบทอดกันมาจนถึงปัจจุบันนี้ จึงไม่มีหลักประกันใดที่จะไม่เกิดการล้มล้างรัฐธรรมนูญ แม้จะมีเนื้อหาที่ตรงใจประชาชนหรือเป็นประชาธิปไตยที่สุด เนื่องเพราะการปฏิวัติขึ้นอยู่กับฝ่ายที่มีอาวุธติดมือและมีจิตใจทะเยอทะยานปนมักง่ายฝักใฝ่ในอำนาจสูงจึงก่อการโดยไม่สนใจกฎหมายสูงสุดของบ้านเมืองหรือความรู้สึกของประชาชน แต่จะอ้างเหตุผลว่าทำเพื่อประชาชนทุกครั้ง พวกเขาเชื่อมั่นในชัยชนะที่จะกำหนดทิศทางชีวิตคนหรือบ้านเมืองได้ด้วยอำนาจของผู้ชนะ ส่วนผู้แพ้อย่างประชาชนต้องก้มหน้ายอมรับทุกคำสั่งของผู้ชนะ มันเป็นกฎธรรมชาติของโลก ประวัติศาสตร์บอกชัดว่าเนื้อหาของรัฐธรรมนูญไม่ว่าจะดีมากเพียงใด แต่ไม่เคยสร้างความพอเพียงแก่พวกปฏิวัติที่ต้องการอำนาจเป็นของตน ความหวังจะไม่เกิดปฏิวัติด้วยการพัฒนาเนื้อหาในรัฐธรรมนูญให้ถูกใจผู้มีอาวุธ จึงเป็นหนทางดีที่สุดซึ่งคนไทยกลุ่มหนึ่งคิดค้นขึ้น แต่มิใช่หลักประกันเด็ดขาดว่าจะไม่มีการปฏิวัติ เมื่อคนถืออาวุธเปลี่ยนแปลง ความต้องการก็แปรเปลี่ยนไปด้วย รัฐธรรมนูญที่ถูกใจพวกเขาวันนี้ อาจไม่น่าพิสมัยในวันหน้าก็ได้ จึงต้องพบกลุ่มปฏิวัติหน้าใหม่และล้มล้างรัฐธรรมนูญสืบทอดกันไป หากศึกษาประวัติศาสตร์ของชาติต่างๆบนโลกที่มีการปฏิวัติน้อยหรือไม่มีเลย จักเห็นว่าพวกเขาสร้างจิตสำนึกในความรักประชาธิปไตย รักสิทธิเสรีภาพของตน ขึ้นในหัวใจ อันส่งผลสืบเนื่องให้หลายคนที่อยู่ในอาชีพถืออาวุธทั้งหลายไม่มีความคิดล้มล้างรัฐธรรมนูญ ยึดสิทธิเสรีภาพของคนอื่น เพื่อชิงอำนาจเป็นของตนโดยใช้อาวุธ การเมืองของประเทศเหล่านั้นแข็งแกร่ง การผลัดเปลี่ยนทางการเมืองเป็นไปตามขั้นตอนของกฎหมาย หลายประเทศกลายเป็นมหาอำนาจยิ่งใหญ่ของโลก ส่วนประเทศด้อยพัฒนาซึ่งมีการปฏิวัติบ่อยครั้งกลับถดถอย ไม่เจริญเติบโต หากดูให้ลึกซึ้งจะเห็นว่าผู้ถืออาวุธซึ่งปฏิวัติ ยึดสิทธิเสรีภาพของประชาชน เป็นส่วนสำคัญที่ทำลายประเทศ ขณะเดียวกันถ้าคนพวกนี้นำอาวุธและทักษะไปใช้ปกป้องประเทศชาติจากอริราชศัตรู จักส่งผลดีเยี่ยมต่อความมั่นคงของชาติและเศรษฐกิจ จักเห็นได้ว่าหากคนถืออาวุธใช้อาวุธไม่ถูกวัตถุประสงค์ จะส่งผลแตกต่างราวนรกกับสวรรค์ทีเดียว

การร่างรัฐธรรมนูญในปีพ.ศ. 2540 เกิดขึ้นจากตัวแทนประชาชนซึ่งผ่านการเลือกตั้งจากทุกสาขาวิชาชีพและทุกภาคเพื่อกำหนดทิศทางของชาติ สิทธิเสรีภาพของประชาชนโดยมุ่งมั่นจะแก้ไขปัญหาการปฏิวัติในอดีตซึ่งทำลายความมั่นคงกับความเจริญของชาติและสร้างความแข็งแกร่งแก่รัฐบาลในการบริหารประเทศเยี่ยงชาติสากล คนไทยภาคภูมิใจกับการสร้างรัฐธรรมนูญด้วยมือของพวกเขา มิใช่อยู่ภายใต้อำนาจของพวกเผด็จการหรือกลุ่มปฏิวัติดังที่เกิดขึ้นในอดีตซึ่งจะเป็นคนร่างกฎหมายสูงสุดเพื่อตนเองเท่านั้น รัฐธรรมนูญฉบับนี้กลายเป็นความหวังของคนไทยกอปรกับยุคสมัยไซเบอร์ที่ทุกประเทศพยายามนำพาชาติไปสู่การบริหารประเทศแบบสากลซึ่งจะเป็นที่ยอมรับของทั่วโลกโดยใช้เทคโนโลยีและการค้าเป็นหลัก หวังว่าจะไม่มีการปฏิวัติเกิดขึ้นในประเทศไทยอีก ผู้นำทางทหารช่วงต้นของการใช้รัฐธรรมนูญฉบับนี้ต่างยึดมั่นในวิชาชีพและหน้าที่ของทหารอย่างเด็ดเดี่ยว พวกท่านไม่มีความทะเยอทะยานทางการเมืองเยี่ยงรุ่นพี่ในอดีต แต่มุ่งมั่นเป็นทหารมืออาชีพที่แท้จริง อันสร้างความมั่นคงแก่ชาติและรัฐบาลอย่างมาก ช่วงนั้นเศรษฐกิจของไทยรอดพ้นวิกฤติและมั่นคงยิ่ง จากประเทศที่เป็นลูกหนี้กลายสภาพเป็นผู้ส่งออกสินค้าระดับต้นของโลก ประชาชนมีเงินในกระเป๋าเพิ่มขึ้น มีความสุขมาก ส่วนหนึ่งมาจากความเป็นทหารมืออาชีพซึ่งผู้นำระดับสูงของทหารมีจิตวิญญาณแห่งประชาธิปไตยและเข้าใจบทบาททหารอาชีพอย่างแท้จริง เมื่อมีการเปลี่ยนแปลงในระดับผู้นำทางทหารปัจจุบันจนกลายเป็นผู้นำการปฏิวัติล้มล้างรัฐธรรมนูญปีพ.ศ. 2540 ด้วยข้ออ้างสารพัดซึ่งไม่เป็นไปตามครรลองของระบอบปกครองแบบประชาธิปไตยซึ่งทั่วโลกยึดถือไว้ ท่านเคยให้สัมภาษณ์ต่อสื่อมวลชนว่า การปฏิวัติในยุคนี้เป็นเรื่องล้าสมัยและทำลายชาติซึ่งทหารจะไม่ทำเด็ดขาด ต่อมาก็มีข้ออ้างประกอบการปฏิวัติของท่านว่าทำเพื่อชาติ จักเห็นว่าเวลาผ่านไปย่อมเปลี่ยนแปลงความคิดของคนได้ จึงไม่ควรยึดติดว่าทหารจะยอมเชื่อฟังรัฐธรรมนูญเสมอ ผู้มีอาวุธย่อมเห็นรัฐธรรมนูญเป็นแค่กระดาษปึกหนึ่ง คำพูดของคนไม่ควรเชื่อถือเพราะเป็นแค่ลมปากที่พ่นออกมาแล้วหายวับไป ดังนั้น ความหวังว่ารัฐธรรมนูญจะหยุดยั้งการปฏิวัตินั้น ย่อมไม่มีทางเป็นไปได้เลย ตราบใดที่จิตสำนึกประชาธิปไตยหรือการเคารพกฎหมายไม่ถูกฝังแก่ผู้มีอาวุธอย่างเหนียวแน่นดังที่เกิดขึ้นในประเทศแถบตะวันตก การปฏิวัติย่อมเกิดขึ้นได้เสมอ ประวัติศาสตร์ของไทยบันทึกการปฏิวัติล่าสุดอันเกิดจากผู้ถืออาวุธที่กระทำต่อประชาชนซึ่งไร้อาวุธด้วยการฉีกรัฐธรรมนูญและริดรอนสิทธิเสรีภาพของคนไทยไป จากนั้นก็แต่งตั้งกลุ่มบุคคลในเครือข่ายของตนเขียนรัฐธรรมนูญขึ้นมาใหม่เยี่ยงเดียวกับที่เคยเกิดขึ้นเมื่อหลายสิบปีก่อนที่คณะปฏิวัติซึ่งมาจากทหารกระทำไว้ ประวัติศาสตร์เดินซ้ำรอยเดิมด้วยการกระทำของคนกลุ่มเดียวกัน คือ ผู้ถืออาวุธ

สัจธรรมที่พิสูจน์ด้วยกาลเวลาแล้ว คือ กระดาษที่มีเนื้อความสวยหรูหรือมีประโยชน์ต่อส่วนรวมมากเพียงใด มิอาจต้านทานความทะยานอยากของคนที่มีอาวุธในมือ แต่ขาดจิตสำนึกที่ถูกต้องได้เลย  คำปลอบใจที่ผู้ใหญ่กล่าวต่อสาธารณชนว่า ถ้ามีรัฐธรรมนูญดี จะป้องกันมิให้มีการปฏิวัติ รัฐธรรมนูญปีพ.ศ. 2517 และ ปี พ.ศ. 2540 ซึ่งล้วนเกิดขึ้นจากประชาชนโดยแท้ กอปรกับคำพูดของผู้มีอาวุธที่มักกล่าวว่าการปฏิวัติล้าสมัยแล้ว ล้วนถูกกาลเวลาพิสูจน์ข้อเท็จจริงว่า ไม่มีสิ่งใดป้องกันการปฏิวัติ ยึดสิทธิเสรีภาพของประชาชนได้ตราบใดที่ฝ่ายหนึ่งมีอาวุธ อีกฝ่ายไม่มีสิ่งใดอยู่ในมือที่ทัดเทียมอาวุธ นอกจากลมหายใจเท่านั้น การสั่งสอนอบรมผู้ถืออาวุธจึงเป็นวิธีเดียวในการปฏิรูปจิตใจของพวกเขาให้เดินกลับสู่บทบาทหน้าที่แท้จริงของผู้มีอาวุธที่ต้องใช้มันเพื่อปกป้องเสรีภาพของประชาชนและเกียรติภูมิของประเทศ มิใช่เพื่อสนองความปรารถนาในอำนาจสูงสุดของบ้านเมืองด้วยการแย่งชิงและทำลายสิ่งกีดขวางทุกอย่างด้วยอาวุธที่มีเหนือผู้อื่น ด้วยกาลเวลาและความรู้ที่พัฒนาไปรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ที่มาจากกลุ่มคนซึ่งรับการแต่งตั้งจากพวกปฏิวัติจะมีความแนบเนียนในการเขียนเนื้อความเพื่อเป็นประโยชน์ต่อพรรคพวกแล้วอาศัยข้ออ้างว่าเป็นความต้องการของประชาชน แม้แต่กำหนดให้การปฏิวัติของตนเป็นสิ่งที่ถูกกฎหมายหรือการเป็นผู้นำบ้านเมืองจะเป็นใครก็ได้ ซึ่งต่างรู้ดีว่าเขียนขึ้นมาเพื่อเอื้อประโยชน์แก่กลุ่มใดเป็นหลัก แล้วอ้างสารพัดเหตุโดยไม่สนใจว่าหลักประชาธิปไตยนั้นผู้นำต้องมาจากตัวแทนของประชาชนซึ่งเลือกตั้งไว้ มิใช่การใช้อาวุธบีบคั้นผู้แทนประชาชนเลือกตนเป็นผู้นำประเทศดังเช่นที่เคยเกิดขึ้นเมื่อหลายปีก่อนที่ประชาชนเลือกตั้งพรรคใหญ่ด้วยคะแนนเสียงท่วมท้น แต่หัวหน้าพรรคกลับยกตำแหน่งให้ผู้นำทหารระดับสูงคนหนึ่งท่ามกลางเสียงลือหลังโต๊ะว่าเป็นอำนาจมืดบังคับให้กระทำเช่นนั้นและกลายเป็นตำนานหรือเรื่องขบขันของคนไทยในยุคต่อมา

ช่วงเวลาหลังการล้มล้างรัฐธรรมนูญเก่า แล้วเขียนฉบับใหม่นั้น ถือเป็นเรื่องธรรมดาที่ผู้มีอำนาจในบ้านเมืองต้องบัญชาการอยู่เบื้องหลังกลุ่มผู้เขียนฉบับใหม่เพื่อเอื้อประโยชน์แก่พรรคพวกให้สมกับความทุ่มเททำงานชิ้นใหญ่นี้ เรื่องทำนองนี้เกิดขึ้นมาแล้วในอดีตให้คนไทยศึกษาเรียนรู้เท่าทันความคิดของกลุ่มอำนาจเหล่านี้ได้ไม่ยากเย็น การเรียนรู้ประวัติศาสตร์ไทยจะเป็นกระจกเงาให้คนไทยเท่าทันและเข้าใจละครแต่ละฉากและสนุกสนานไปกับตัวละครต่างๆที่แสดงบนเวทีใหญ่ เมื่อได้เวลาในการออกเสียงตามคำสั่งของกลุ่มอำนาจปฏิวัติ จะมีวิจารณญาณมากพอในการตัดสินใจเชื่อฟังหรือโต้แย้งแก้ไขในเวลาอันควรได้ โดยไม่ควรให้ความหวังต่อรัฐธรรมนูญฉบับใหม่มากเกินไปเพราะประวัติศาสตร์เกิดซ้ำรอยแล้วตั้งแต่ต้น แม้หลายคนพยายามหลีกเลี่ยงก็ตาม แต่มิอาจทนต่อแรงเสียดทานจากผู้ถืออาวุธได้ สิ่งที่คนไทยต้องให้ความสนใจเป็นพิเศษนอกเหนือรัฐธรรมนูญตามใบสั่งของกลุ่มผู้ถืออาวุธแล้ว คือ เอาตัวรอดพ้นจากภาวะเศรษฐกิจตกต่ำให้ได้เพราะรัฐบาลไม่มีความสามารถมากพอจะช่วยเหลือคนไทยได้ จึงต้องช่วยตัวเองเป็นหลักใหญ่ ด้วยการรักษาตำแหน่งงาน การค้า เก็บออมเงินไว้กับตัว รอบคอบในการลงทุนเป็นพิเศษโดยเฉพาะบรรดากองทุนต่างๆทั้งของรัฐหรือเอกชน เราไม่ควรลืมว่าการยึดรถ เรียกคืนหนี้ตามสัญญากู้หรือหนี้ภาษี ล้วนเป็นไปตามหลักกฎหมายซึ่งรัฐบัญญัติไว้ควบคุมประชาชนและสังคม รัฐบาลจะไม่เข้าไปยุ่งเกี่ยวหรือช่วยเหลือชำระหนี้แทนผู้ใดด้วยข้ออ้างว่าเป็นเรื่องของกฎหมาย ดังนั้น ประชาชนต้องจัดการเรื่องเหล่านี้เอง จักเห็นว่าสุดท้ายแล้วผู้ที่ช่วยเหลือคนไทยต้องเป็นคนไทยเท่านั้น การดำเนินชีวิตอย่างระมัดระวังในช่วงวิกฤติที่รัฐบาลใหม่สร้างขึ้นนี้ จึงต้องอาศัยทักษะและความอดทนของคนไทยในการผ่านพ้นช่วงแห่งความยากลำบากนี้ ซึ่งเป็นสิ่งเดียวที่คนไทยกำหนดทิศทางความอยู่รอดได้ด้วยตัวเองอันแตกต่างจากรัฐธรรมนูญซึ่งผู้มีอำนาจสูงกลุ่มต่างๆในบ้านเมืองที่ลงทุนและแรงงานไปมากชี้นำทิศทางไว้และไม่ต้องการให้ผู้ใดเปลี่ยนแปลงมัน แม้แต่คำว่า วีรบุรุษ ยังไม่ต้องรอให้คนยกย่องตามหลักมาตรฐานทั่วไป แต่พูดแปะให้ตัวเองด้วยความร้อนใจว่าไม่มีสักคนพูดคำนี้ให้ได้ยินกันเสียที ส่อแสดงว่าอำนาจของผู้ชนะอยู่เหนือจิตสำนึกอันถูกต้องของสังคมไทย

 

*************************** 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s